Biopsja cienkoigłowa ślinianek Gdynia
Spis treści
Co to jest biopsja cienkoigłowa ślinianek?
Biopsja cienkoigłowa (BAC – biopsja aspiracyjna cienkoigłowa) to małoinwazyjne badanie polegające na pobraniu materiału komórkowego z gruczołu ślinowego (najczęściej ślinianki przyusznej lub podżuchwowej) za pomocą cienkiej igły. Badanie wykonywane jest zazwyczaj pod kontrolą ultrasonografii (USG), co umożliwia precyzyjne pobranie próbki.
W jakim celu wykonuje się biopsję cienkoigłową ślinianek?
Celem biopsji cienkoigłowej jest ustalenie charakteru zmiany w obrębie ślinianki – czy ma ona charakter łagodny (np. torbiel, gruczolak), czy też może być zmianą złośliwą (nowotwór lub przerzut). Badanie pozwala również na diagnostykę stanów zapalnych i chorób autoimmunologicznych (np. zespół Sjögrena).
Jak się przygotować do biopsji ślinianek?
– nie jest wymagane bycie na czczo – można normalnie jeść i pić przed badaniem.
– należy poinformować lekarza o przyjmowanych lekach, szczególnie przeciwzakrzepowych (np. aspiryna, warfaryna, klopidogrel) – lekarz może zalecić ich czasowe odstawienie.
– zabierz ze sobą wcześniejsze wyniki badań USG, TK lub MRI ślinianek, jeśli były wykonywane.
– załóż wygodną odzież, ułatwiającą dostęp do okolic szyi i żuchwy.
Jak wygląda badanie?
– pacjent leży na plecach z głową obróconą w odpowiednią stronę.
– lekarz lokalizuje zmianę w śliniance za pomocą USG.
– po dezynfekcji skóry wykonuje się wkłucie cienką igłą w miejsce zmiany – zwykle nie jest potrzebne znieczulenie.
– pobiera się materiał komórkowy, który następnie trafia do analizy cytologicznej.
– cała procedura trwa kilka minut i jest zazwyczaj dobrze tolerowana.
– czasem wymagane są 2–3 wkłucia w celu uzyskania odpowiedniej próbki.
Wskazania do wykonania biopsji cienkoigłowej ślinianek:
– wyczuwalna zmiana lub guz w obrębie ślinianki.
– powiększenie ślinianek o niejasnej przyczynie.
– podejrzenie guza ślinianki (łagodnego lub złośliwego).
– diagnostyka stanów zapalnych lub zespołów autoimmunologicznych (np. zespół Sjögrena).
– nawracające infekcje ślinianek.
Zalecenia po biopsji:
Bezpośrednio po zabiegu można wrócić do codziennych czynności. W miejscu wkłucia może pojawić się lekki ból, zaczerwienienie lub siniak – to typowe i ustępuje samoistnie. Przez kilka godzin po badaniu:
– unikaj intensywnego wysiłku fizycznego.
– nie uciskaj miejsca biopsji.
– można przyłożyć zimny okład, jeśli pojawi się niewielki obrzęk.